Türkiye cumhuriyeti Merkez Bankası (TCMB) 2023 Kahramanmaraş depremlerinin konut piyasasında oluşturduğu etkileri ele alan yeni bir araştırma yayımladı. Çalışmada depremlerin ardından yaşanan yoğun nüfus hareketliliğin özellikle kiralık konut piyasasında talep baskısını artırdığı sonucuna ulaşıldı.
TCMB tarafından yayımlanan “ Konut Piyasası Baskıları ve Deprem Sonrası Yerinden Edilme: 2023 Türkiye Depremlerinden Bulgular” başlıklı çalışmada, Şubat 2023 depremlerinin konut piyasasına etkileri değerlendirildi.
KİRALIK KONUTLARA TALEP ARTTI
Araştırmanın İngilizce özetinde, incelemenin çevrmiçi emlak ilanlarından elde edilen verilerle zamana dayalı regresyon süreksizliği yöntemi kullanılarak gerçekleştirildiği belirtildi. Araştırmanın sonuçlarına göre, depremlerin ardından gerçekleşen kitlesel göç, ağırlıklı olarak kiralık konut piyasasında hissedilen güçlü bir talep artışına neden oldu. Söz konusu talep şokunun, yer değiştirmek zorunda kalan hanelerin konut ihtiyacından kaynaklandığı değerlendirilirken, ticari gayrimenkul piyasasında ise kayda değer bir etki gözlenmediği aktarıldı.
EN YÜKSEK ETKİ YENİ VE BÜYÜK KONUTLARDA GÖRÜLDÜ
Çalışmada, fiyat etiketlerinin konut segmentlerine göre farklılık gösterdiği vurgulandı. Kira artışlarının ise depremzede ailelerin daha geniş yaşam alanlarına yönelmesi nedeniyle çok odalı konutlarda daha belirgin oldu ifade edildi. Ayrıca, afet sonrasında güvenli yapılara yönelik talebin artmasının etkisiyle yeni konutlarda kira baskısının en yüksek seviyeye ulaştığı belirtildi.
Araştırmada yer alan il bazlı analizler ve farkların farkı tahminler ise kira piyasasındaki baskının temel nedenleri arasında, mevcut göç ağları ile deprem bölgesine coğrafi yakınlığın öne çıktığını ortaya koydu.
